Nhìn lại kết quả hoạt động và ứng dụng “Hệ thống thâm canh lúa cải tiến SRI “
(PPD - 19/10/2011)
Ngày 18.10.2011, tại Đại học Thái Nguyên, Cục Bảo vệ Thực vật, Trường Đại học Nông Nghiệp, Ðại học Thái Nguyên và Trung tâm phát triển cộng đồng Việt Hưng cùng Tổ chức Oxfam đã phối hợp tổ chức Lễ chào mừng 1 triệu nông dân Việt Nam áp dụng thâm canh lúa cải tiến.

Hệ thống thâm canh lúa cải tiến (System of Rice Intensification-SRI) được Chương trình quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) Quốc gia, Cục Bảo vệ thực vật hướng dẫn nông dân các tỉnh phía Bắc ứng dụng từ năm 2003. Từ 2005, SRI được ứng dụng trên quy mô từ 2-5 ha, đến 2007 quy mô lên tới hàng chục - hàng trăm ha. Ngày 15/10/2007 Bộ Nông nghiệp và PTNT đã có Quyết định số 3062/QĐ-BNN-KHCN về việc công nhận SRI là tiến bộ kỹ thuật áp dụng trong sản xuất lúa ở các tỉnh phía Bắc. Tính đến vụ Đông xuân 2011 đã có 22 tỉnh ứng dụng SRI, với diện tích là 185,065 ha và số nông dân tham gia là 1,070,384
SRI có hiệu quả vượt trội so với phương pháp canh tác truyền thống, như: lượng thóc giống giảm từ 70 đến 90%, phân đạm giảm 20 đến 25%, tăng năng suất bình quân 9 đến 15%. Canh tác theo SRI tạo cho tiểu vùng sinh thái đồng ruộng bất lợi cho dịch hại phát triển như bệnh khô vằn, ốc bươu vàng, bệnh nghẹt rễ…, đồng thời tăng khả năng chống chịu sâu, bệnh của cây lúa. Lợi nhuận thu được của ruộng áp dụng đầy đủ các nguyên tắc SRI tăng trung bình trên 2 triệu đồng/ha, giá thành/kg thóc giảm trung bình 342 đồng đến 520 đồng, tiết kiệm được khoảng 1/3 chi phí về thủy lợi.
Áp dụng SRI, cây lúa có khả năng chống chịu tốt hơn đối với những tác động của hiện tượng thời tiết cực đoan, do cây có bộ rễ ăn sâu, cứng cây nên ít bị đổ ngả trong điều kiện mưa bão, hạn hán. Canh tác theo SRI, nhu cầu nước tưới cho ruộng lúa giảm được khoảng 30% so với canh tác truyền thống, điều này rất hữu ích trong điều kiện khan hiếm nguồn nước tưới hiện nay.

Ruộng áp dụng SRI (trái) không bị đổ ngã do gió và không áp dụng SRI (phải)bị đổ rạp
tại Đông Hội, Đông Anh, Hà Nội

Khóm lúa Nếp cái hoa vàng áp dụng SRI (phải) và không áp dụng SRI(trái)
Xã Thọ Lộc, Phúc Thọ, Hà Nội
Bài và ảnh: Đỗ Hồng Khanh, Ngô Tiến Dũng