Chương trình “Ba giảm Ba tăng” và tiếp theo là “Một phải Năm giảm” được ứng dụng rộng rãi trong toàn tỉnh, các kỹ thuật như đặt ống nước trên ruộng để theo dõi mực nước, hạn chế bón phân đạm, sử dụng máy gặt đập liên hợp trong thu hoạch lúa,….được bà con nông dân áp dụng trong vụ Hè Thu 2009 vừa qua mang lại hiệu quả cao, giảm được chi phí và tăng lợi nhuận. Mỗi huyện trong tỉnh đều có một điểm trình diễn, kết hợp với lớp học khoảng 30 nông dân để từ đó nhân rộng ra toàn tỉnh. Trong chuyến đi công tác tại vùng quê của huyện A, tôi có đến gia đình ông Sáu, một lão nông tri điền đậm chất nông dân. Vợ ông đã bỏ ông để “theo Ông theo Bà” khi con gái ông vừa lên 3 tuổi. Ông Sáu vẫn “gà trống nuôi con” cặm cụi làm lụng vất vả. Cho đến nay thì cô con gái ông đã nên người và đang công tác trong Xã Ðoàn của xã nhà. Biết cha mình làm ruộng rất vất vả, một nắng hai sương trên mảnh ruộng 30 công mà nhà vẫn thiếu trước hụt sau, con gái ông (tên Thắm) nắm bắt được một số kỹ thuật trong chương trình 1 Phải 5 Giảm, bèn về nói cho cha mình nghe:  Thắm: Cha phải sạ hàng, cha phải bón ít phân đạm lại, cha phải sử dụng bảng so màu lá, cha phải áp dụng IPM, cha phải……,
Ông Sáu dằn giọng và cắt ngang lời nói của con: Mầy dạy đời tao hả con. Mầy dạy đời tao hả con. Tao làm ruộng 40 năm kinh nghiệm rồi con, từ khi mầy chưa ra đời lận đó, kinh nghiệm cùng mình nè con. Thắm: Cha ơi! Kinh nghiệm gì mà lúa hai ba tầng. Ông Sáu: Thì sao nào? Thắm: Thì thất chứ sao! Ông Sáu: Ai nói mầy tao làm thất, hai tầng thì tao thu hoạch hai lần, mỗi lần được 40 giạ, tổng cộng 80 giạ rồi, ai hơn tao nào. Thắm: Nhà mình đâu có ở gần kho đạn đâu mà cha nổ quá vậy! Con còn chưa nói là cha phải sử dụng giống tốt hay là giống xác nhận, kéo hàng 10 kg trên công để giảm lượng giống, giảm được phân, ít bị sâu bệnh, khi đó mình giảm được chi phí , lời nhiều, lúc đó nhà mình mới khá được chứ.  Ông Sáu: Lại dạy đời tao nữa, tao nghe theo mầy có nước tao bán đất luôn, vụ này tao mà không trộn thuốc Chess, Oshin và Tungsidan để phun diệt rầy nâu thì bây giờ còn lúa đâu để thu hoạch hả con.
Thắm: Thôi cha ơi! Con ghét cha thiệt. Cha trộn nhiều loại thuốc để phun mà vẫn bị cháy rầy hoài. Lũng lổ lũng hang bằng chiếc chiếu, chiếc đệm tùm lum. Con còn chưa nói đến ý thức trong sử dụng thuốc bảo vệ thực vật của cha nữa. Không có an toàn gì hết. Mỗi khi cha phun còn dư thuốc, cha đem về treo lủng lẳng trên bẹ chuối, khi có gió giông rớt xuống, nước thuốc chảy vào chỗ cho gà vịt uống nước làm cả bầy gà vịt hơn chục con đều chết hết. Con chó phèn nuôi hai năm nay uống nước cũng chết luôn. Ông Sáu: Nhà tui có giáo sư bảo vệ thực vật rồi nè. Con ơi là con! Con không biết cày bừa thế nào mà bày đặt dạy đời ông lão nông có 3 đời kinh nghiệm làm ruộng ở cái huyện này hả. Thắm: Bây giờ con hỏi cha nè, thuốc sâu có độc không cha. Ông Sáu: Không độc sao mà diệt sâu rầy chết được. Nhưng tao nghĩ ,nó không độc lắm. Vì nếu độc, thì người ta đâu có quảng cáo trên truyền hình. Thuốc lá và rượu bia mới độc, nên không có quảng cáo. Còn thuốc bảo vệ thực vật thì giúp ích cho bà con nông dân nên mầy thấy không, Ðài nào cũng có quảng cáo. Một tập phim, chỉ chiếu có một tiếng đồng hồ mà trong đó quảng cáo thuốc sâu thuốc bệnh hết một phần ba thời gian rồi. Chẳng hạn như: “Cái gì Tin supper be bồ chứa lúa gì đó”, hay “Map…gì đó giúp người nông dân”, và còn “vì lợi ích nhà nông” nữa,…rất nhiều khẩu hiệu đưa lên quảng cáo đó, toàn là nghệ sĩ làm quảng cáo không hà. Thắm: Cha ơi! Cha đã lặm quảng cáo quá rồi. Nếu mà áp dụng kéo hàng với mật độ giảm giống chỉ 10 kg/công thì mình giảm được lượng phân bón. ít sâu bệnh thì giảm được thuốc bảo vệ thực vật. Cuối cùng mình giảm được chi phí thì lời nhiều chứ sao. Nhà mình có 30 công ruộng mà làm lúa vẫn thiếu hụt hoài. Vụ này giá lúa rẻ, còn thiếu tiền vật tư của chú Năm đại lý một khúc luôn. Cha thấy không, chỉ có 10 năm mở đại lý đến nay mà nhà chú Năm đã xây lên 2 lá rồi, chạy toàn xe tay ga không đó cha. Ông Sáu: Do thời tiết vụ rồi mưa bão đổ ngã nhiều thì phải chịu chứ sao. Trời thương thì trời cho chứ gì mà lo. Thắm: Con tức cha thiệt. Nếu cha giảm giống, giảm phân, giảm thuốc, giảm nước thì lúa đâu có bị đổ ngã. Sử dụng máy gặt đập liên hợp để thu hoạch, chỉ có 120 ngàn đồng/công lại không bị rơi rớt lúa trên đồng nữa. Chứ vụ rồi, lúa sập mà trời mưa bão nên cắt tốn 300.000 đồng/công. Tính chung, thu hoạch cắt, gom, suốt, chuyên chở, công phơi tốn gần 6 triệu đồng/ha lận, cha thấy không. Nếu cha áp dụng một phải năm giảm thì bây giờ con có xe tay ga chạy rồi đó. Ông Sáu: Tao không tin. Tao không tin là cái gì cũng giảm mà lúa vẫn trúng. Thôi trứng đừng khôn hơn vịt trứng ơi! Lúc này, Tôi và chú Hưng (cậu Bảy của Thắm) từ ngoài cổng đi vào nghe được câu chuyện của hai cha con ông Sáu, chú Hưng nói nhỏ với tôi: “Ðể tao thuyết phục ổng cho”, bởi vì Tôi biết, qua vụ Hè Thu rồi chú Bảy Hưng là người trực tiếp áp dụng chương trình 1 Phải 5 Giảm rất thành công, nên tôi rất tin tưởng người trực tiếp áp dụng kỹ thuật nói sẽ có sức thuyết phục hơn. Chú Hưng: Con Thắm nói đúng đó anh Sáu ơi! Ông Sáu: Ðúng là đúng làm sao. Tao kinh nghiệm mà nó dạy đời tao đây nè, nói tao nghe cái gì đúng. Chú Hưng: Vụ rồi ruộng nhà em nhờ áp dụng 1 Phải 5 Giảm, trúng đậm lắm anh Sáu ơi. Nếu không tin, anh hỏi vợ tui coi, hôm bán lúa vợ tui lấy tiền giữ hết luôn, tui đâu dám đụng đến. Ông Sáu: Thiệt không mầy ? Hay mầy nổ với tao đó thằng kia! Nhưng tao còn chưa hiểu là giảm tùm lum mà năng suất vẫn cao hả? Cụ thể là làm sao tao chưa nắm kỹ. Giảm chi phí mà tăng lợi nhuận hả?  Chú Hưng: Nói gọn thế này anh Sáu hiểu liền.
Giá thành sản xuất 2.046 đồng/kg lúa. Với năng suất tui đạt được 610kg/công, giống OM 2517, mà bán sớm được 4.200 đồng/kg. 6 công rưỡi tầm điền của tui lời hơn 8.500.000 đồng, 1 công hơn 1 triệu ba đó anh Sáu. Ðó là cũng nhờ tui áp dụng theo đúng chương trình kỹ thuật do anh em bên bảo vệ thực vật tập huấn đó anh. Ông Sáu: Nếu 1 công mà lời 1 triệu 3 thì đất của tao 30 công thì lời 39 triệu lận hả mầy ? Thắm: Ðúng ngay, đúng ngay rồi! Chú Hưng: Ðúng cái gì thế hả con, Thắm Thắm: Ðúng ngay một chiếc xe tay ga E lắc chứ còn gì nữa. Ông Sáu: Khoan đã con, còn phải chừa tiền để phòng thân nữa con, mà khi áp dụng thì có đảm bảo an toàn không cậu Bảy, chắc là lời chứ? Chú Hưng: Ðây, có cán bộ kỹ thuật của bảo vệ thực vật nè, anh cứ hỏi thì biết liền. Tôi nói xen vào: Bác ơi! Khi bác làm 1 Phải 5 Giảm thì mình giảm được lượng giống và hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật với phân bón nữa,...đồ độc hại thì nó sẽ an toàn. Và an toàn hơn nữa là giá lúa mình làm ra thấp, giá thu mua có rẻ một chút thì mình vẫn không lỗ, mà còn lời nữa bác. Ông Sáu: Hai đứa mầy nói nghe được đó. Nhưng tao muốn áp dụng vụ Ðông Xuân tới có được không? Chú Hưng: Ðược chứ sao không anh. Bây giờ anh đăng ký với tui đi, vụ tới có mở lớp tập huấn tui báo anh đi học liền nhe! Tôi tiếp lời: Bác Sáu cứ đăng ký tập huấn với chú Bảy Hưng đi, vụ Ðông Xuân tới, có mở lớp tập huấn 1 Phải 5 Giảm, chúng ta cùng làm để cho Bác thấy được kỹ thuật của chương trình mà bảo vệ thực vật triển khai trong địa bàn huyện mình và trên toàn tỉnh An Giang Bác nhé!. |